ΗΜΕΡΑ ΜΝΗΜΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ ΘΡΑΚΩΝ
Για τέταρτη, συνεχή χρονιά η Θρακική Εστία Δράμας, με συνδιοργανωτές τον Δήμο Δράμας, την Περιφερειακή Ενότητα Δράμας και το Ίδρυμα Χαριλάου Κ. Κεραμέως, οργάνωσαν ένα διήμερο μνήμης για τον πολύπαθο τόπο της Βόρειας και Ανατολικής Θράκης, της οποίας ο πολυπληθής και σχεδόν συμπαγής, ελληνικός πληθυσμός τράβηξε τα πάνδεινα κι εξοντώθηκε συστηματικά, όπως έγινε λ.χ. με τη σφαγή στο Βαρθολομιό ή τις εκτοπίσεις σε καταναγκαστικά έργα ή τις πορείες θανάτου προς το κέντρο της Μικρά Ασίας. Όλοι αυτοί οι διωγμοί ξεκίνησαν στο τελευταίο τέταρτο του 19ου αιώνα από την Ανατολική Ρουμελία και συνεχίστηκαν κατά τους Α` και Β` Βαλκανικούς πολέμους, καθώς και κατά τον Α` Παγκόσμιο πόλεμο, για να καταλήξουν στο 1922, οπότε, με τη συνθήκη της Λωζάνης, ολοκληρώθηκε το ξεκλήρισμα του Ελληνισμού από τις προαιώνιες εστίες του, με την άδικη και άνευ λόγου ανταλλαγή και πλήρη εκκένωση της Ανατολικής Θράκης, από τον έχοντα ελληνική καταγωγή πληθυσμό της. Οι θυσίες των προγόνων μας είναι σήμερα λησμονημένες, αφού δεν έχουν την αναγνώριση που τους αρμόζει, από το σύγχρονο, ελληνικό Κράτος.
Στην ακριτική πόλη της Δράμας, που και η ίδια είναι πολύπαθη, σ’ όλο το διάβα της σύγχρονης ιστορίας της, έρχεται η Θρακική Εστία Δράμας να καλύψει αυτό το κενό στην ιστορική μνήμη. Στον προαύλιο χώρο του ιερού Ναού των 12 Αποστόλων, τον οποίο οι πρόσφυγες έχτισαν στη νέα τους γη κι ο οποίος αποτελεί νοητή συνέχεια του ομώνυμου Ναού της αλησμόνητης Αδριανουπόλεως, η Θρακική Εστία Δράμας, με τη βοήθεια των συνδιοργανωτών φορέων και με την αμέριστη συμπαράσταση της Ιεράς Μητροπόλεως Δράμας και του ποιμενάρχη της κ.κ Παύλου, από το 2012 έστησαν το πρώτο και μοναδικό μνημείο της γενοκτονίας των Θρακών.
Γι άλλη μια φορά φέτος διοργανώθηκε το διήμερο αφιέρωμα στον θρακικό διωγμό, το απόγευμα του Σαββάτου, 2 Απριλίου. Στην αίθουσα πολλαπλών χρήσεων του Δημαρχείου Δράμας έγινε η παρουσίαση βιβλίου της κυρίας Τσακόγλου Βασιλικής, με τίτλο «Ο πρώτος διωγμός των Ελλήνων στην Ανατολική Θράκη 1913 – 1918». Το βιβλίο παρουσίασε, στην κατάμεστη αίθουσα, ο εκπαιδευτικός κ. Καζάκης Δημήτριος, ο οποίος, μεταξύ άλλων, αναφέρθηκε κι ανέλυσε τις έννοιες «διωγμός, θύμηση, λησμονιά, πατρίδα κ.α» κι επισήμανε την ελλιπή ανάπτυξή τους στα σχολικά βιβλία Ιστορίας. Στη συνέχεια, τον λόγο πήρε η συγγραφέας, που μεταξύ άλλων είπε ότι: «……έναυσμα για την εργασία αυτή αποτέλεσε η καταγωγή μου, από τα μέρη της Ανατολικής Θράκης. Παιδικά ακούσματα, από ορφανούς γιούς και κόρες και χήρες γιαγιάδες, με συζύγους χαμένους στην αναμπουμπούλα του πολέμου, για εξορίες στην «Αρμενία», για το σεισμό του 1912, για χαμένες πατρίδες, μου είχαν γεννήσει πολλά ερωτηματικά, για τις αλήθειες, που κρύβονταν πίσω απ` όλα αυτά. Άκουγα ακόμα τις διηγήσεις των ηλικιωμένων, εκφράσεις όπως, «με την ανταλλαγή, όταν μας έστειλαν εξορία στην Αρμενία, στην εξορία πέθανε ο τάδε, όταν φυλακίστηκε ο τάδε, στην Περίσταση σκότωσαν οι Βούλγαροι τον πατέρα του Δημητριάδη το 12. Ο πατέρας μου έλεγε: Ο πατέρας μου πέθανε το 17 στην Βισσώκα του Λαγκαδά, όπου μας είχαν απελάσει κι εγώ τότε πήγαινα στην Α` Δημοτικού….., μνήμες χωρίς ιστορικό στίγμα. Η λέξη «πατρίδα» ήταν σε καθημερινή χρήση στον περίγυρό μου. Κατά τα πρώτα μου χρόνια έφταναν στ` αυτιά μου οι απόηχοι των συζητήσεων και των εξάρσεων στα καφενεία του χωριού: «Θα γυρίσουμε στην πατρίδα!»…….».
Την ωραία εκδήλωση πλαισίωσαν τα νεοσυσταθέντα και πολλά υποσχόμενα τμήματα της παραδοσιακής χορωδίας και της παραδοσιακής ορχήστρας της θρακικής Εστίας Δράμας, γεμίζοντας με ήχους της Θράκης την αίθουσα και τις καρδιές μας, καθώς η «ζώσα μνήμη» είναι αυτή που κρατά ζωντανούς και κοντά μας τους μαρτυρικούς προγόνους μας.
Θόδωρος Α. Βακαλόπουλος
